Dzieci w kapuście i kurze jajka na pomidorach

Scienze_FanpageWspółczesna biologia dużo zmienia. Unieważnia dawne sądy i interpretacje. Bo czyż nie uważaliśmy, że tylko małym dzieciom mówi się – gdy pytają skąd się wzięły na tym świecie – że dzieci znajduje się w kapuście? Jeszcze do niedawna mówiliśmy to z przymrużeniem oka. Przecież wszyscy wiedzą, że dzieci się rodzą. Ale czyż daleka jest droga od zapłodnienia in vitro, manipulacji genetycznych, poprawianiu genotypu…, do znajdywania dzieci w kapuście? Może nie dosłownie, ale przecież nic już nie będzie takie jak dawniej. Przez ciekawość naukowców i przez nauki biologiczne.

Kiedy kilka dni temu zobaczyłem to zdjęcie (obok) na portalu społecznościowym w grupie kochających polską przyrodę, skojarzyło mi się z kurzymy (ptasimi) jajkami…. rosnącymi na bylinie (a przynajmniej roślinie, może być jednoroczna). Ktoś wrzucił te zdjęcia z zapytaniem o nazwę gatunkową tej rośliny. A mnie do głowy przyszedł wielkanocny dowcip popularnonaukowy. Najpierw wykorzystałem jako zadanie dla studentów biotechnologii, uczestniczącym w eksperymencie grywalizacyjnym (W Krainie Niziołków to nie kury znoszą jajka). Poprawna odpowiedź pojawiła się bardzo szybko. Sam jestem zaskoczony szybkością wyszukiwania informacji w przepastnych zasobach internetowych. Nie wiem jak oni (cyfrowi tubylcy, studenci) to robią, ale są bardzo szybcy i skuteczni. I z przyjemnością dołączyli do zabawy ćwiczącej kreatywność i dowcip (http://druzynalasera.blogspot.com/2015/03/to-nie-dzieci-rosna-w-kapuscie-tylko.html). To mnie dodatkowo cieszy jako nauczyciela akademickiego.

Ale wróćmy do jajek co wyrastają na krzaku pomidorów. Szaleństwo? Fantazja? A czyż handlowcy od dawna nie marzą o sześciennych czy prostopadłościennych jajkach? Taki kształt ułatwiałby transport i przechowywanie (układanie na półkach i w pojemnikach). Ileż to razy i ja musiałem ratować turlające się po stole jajko, by nie spadło na podłogę. Jak na razie kury i biotechnolodzy nie radzą sobie z odejściem od ewolucyjnie ukształtowanej formy jajka (wytrzymałe na zgniatanie, oszczędne w formie, funkcjonalne). Nie da się tak łatwo poprawić przyrody dla wygody handlowców. Większość pomidorów, które kupujemy w sklepie, jest zmodyfikowana genetycznie. Jedną z modyfikacji jest… zwiększenie grubości skórki pomidorów. Przede wszystkim ku wygodzie handlowców, bo to ułatwia transport i zmniejsza straty. Dla konsumentów nie jest to wygodne, bo psuje jakość owoców miłości (pomidory przecież tak się nazywają).

Obecności obcych genów jest powszechniejsza niż nam się kiedyś wydawało. I to na skutek naturalnych procesów. A teraz dodatkowo biotechnolodzy dokonują różnorodnych modyfikacji i udoskonaleń. Nie wszystkie są sensowne ale pomysłowości im nie brakuje. Dlaczegóż by więc nie miałyby się z czasem pojawić i.. jajka rosnące na roślinie? Odpadłyby wielkie fermy z pozamykanymi w ciasnych klatkach kurami. W jakimś sensie przecież jesteśmy już na tej drodze (ferma z klatkami, automatycznym podawaniem pożywienia, odbieraniem nieczystości i jajek, itd.)… Jakaś kropka nad i w postaci fotosyntezy i hydroponicznego dostarczania odpowiednich, molekularnych „prefabrykatów”. Zamiast szczęśliwych kur z wolnym wybiegiem byłyby szklarnie z rosnącymi na roślinach jajkami. Obrońcy praw zwierząt nie mieliby się do czego przyczepić. Na razie to fantazja. Ale kto wie co będzie za lat kilka czy kilkanaście?

DSCN8325

Za sprawą studentów szybko się wyjaśniło, że zdjęcie wyżej zamieszczone przedstawia roślinę Solanum melongena – czyli psianka podłużna, a konkretnie odmiana Golden eggs. Czyli zwykły bakłażan, oberżyna. O naszym rodzimym gatunku z rodziny psiankowatym, psiance słodkogorzkiej już wcześniej pisałem (Psianka słodko-gorzka czyli o krajowym pomidorze oraz o dziedzictwie kulturowym i przyrodniczym Warmii i Mazur) Jakby nie było i bakłażan i nasza rodzima psianka są krewniakami pomidora, rosnącego w przydomowym ogródku. Stąd już skojarzeniami blisko do warzywniaka z kapustą. Skoro bakłażan (znałem tylko te fioletowe), to przypomniałem sobie, że już takie białe oberżyny widziałem rok temu we Francji na wyjeździe studyjnym (Relacja z wizyty studyjnej we Francji). Dlaczego wtedy nie miałem skojarzeń z jajkami rosnącymi na krzaku pomidora czy dyni? Inne ułożenie i iluzja jajek na roślinie jest mniejsza. Kontekst sytuacyjny wiele zmienia w widzeniu (dostrzeganiu) zjawisk. I to, że widziane było w naturze. Na górnym zdjęciu skojarzenie z jajkami rosnącymi na pędzie pomidora było większe. Zawsze można tak dobrać sposób pokazania, by wywołać zamierzony efekt.

Bakłażany uważane były za afrodyzjak więc już tylko krok (myślowy) do dzieci znajdywanych w kapuście. A wiadomo, że afrodyzjaki pomagają w poczęciu się dzieci. Psianka podłużna znana jest także pod innymi nazwami, nawiązującymi do miłości i erotyki, np. gruszka miłosna. Inna nazwa to jajko krzewiaste. Czyli nie tylko ja miałem skojarzenia z jajkami, wyrastającymi na krzewie rośliny zielnej. Współczesne odmiany bakłażanów mają owoce owalne, okrągłe lub w kształcie gruszki, a ich skórka może przybrać fioletową, żółtozieloną lub białą barwę. Owoce mogą ważyć nawet 500 g – znacznie większe od kurzych jajek. Już raczej jakaś gęś lub nawet struś. Bakłażany można zbierać 6 miesięcy po zasiewach. Psianka podłużna pochodzi najprawdopodobniej z Indii. Odmiana Golden eggs ma piękne jajowate owoce, najpierw białe, a potem żółte. Jest uprawiana także jako roślina doniczkowa.

Psianka podłużna już sześć wieków przed nasza erą była znany w Chinach jako roślina lecznicza. Odmiana Golden eggs jest rośliną jednoroczną, wysokości do 50 cm, nadaje się do uprawy w pojemnikach, głównie w doniczkach. Jej ozdobą są jajowate owoce, najpierw białe potem żółte.

W roku 2015 zdjęcie psianki podłużnej, odmiany Golden eggs może być dowcipem popularnonaukowym, o jajkach rosnących na roślinie. Ale za sprawą wytrwałości naukowców i ich fantazji… za lat kilkanaście lub kilkadziesiąt mogą stać się codziennością i czymś oczywistym. A wtedy inaczej będziemy odbierali opowieści o dzieciach znajdowanych w kapuście….

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s